Skróty i oznaczenia na kawie

Wybór dobrej kawy może być trudny, szczególnie gdy dopiero zaczynasz swoją przygodę z tym napojem. Gdy dowiesz się, o czym informują oznaczenia na kawie, zakup zdrowych i aromatycznych ziaren stanie się o wiele prostszy. Sprawdź, co oznaczają poszczególnie skróty umieszczane na opakowaniach.

 

Wielkość ziaren ma znaczenie

Jednym z kluczowych parametrów pozwalających określić jakość kawy jest rozmiar ziaren zamkniętych w opakowaniu. Przyjmuje się, że im większe nasiona, tym lepsza kawa. Od tej zasady bywają wyjątki, jednak większość dużych ziaren jest gwarancją doskonałego smaku napoju. O ich wielkości może świadczyć kilka symboli:

• oznaczenie cyfrowe w zakresie od 8 do 20 – cyfry te oznaczają wielkość otworów w sitach, przez które przechodzą ziarna. Nasiona największe, oznaczone jako 19/20, zdarzają się rzadko, natomiast zadowalające są już te przechodzące przez sita 16/17 lub 17/18. Najmniejsze ziarna, np. 8/9, nie spełnią oczekiwań wyrafinowanych kawoszy;
• oznaczenie literowe – alternatywnym sposobem na określenie wielkości nasion kawowca jest zastosowanie liter, a dokładniej litery A. Zapis AAA oznacza największe ziarna, a nieco mniejsze oznakowane są jako AA – to właśnie do tych dwóch rodzajów najlepiej ograniczyć wybór. Jeśli na opakowaniu znajdują się litery inne niż A, np. B lub C, oznacza to, że masz do czynienia z małymi ziarnami, z których lepiej zrezygnować;
• oznaczenie słowne – największe ziarna mogą być oznaczone nie tylko jako 17/18 czy AAA – tego typu zapis bywa też zastępowany słowem Supremo, które najczęściej widnieje na kawach kolumbijskich. Nieco mniejsze ziarna opisuje się jako Excelso – oba oznaczenia wskazują na spore, ładne ziarna.

Wybierając wielkość ziaren, warto również zwrócić uwagę na dwa oznaczenia:

• Peaberry (PB) – są to ziarna bardziej zaokrąglone od innych ziaren, co sprawia, że są bardziej pożądane przez wybrednych kawoszy,
• Elephant (E) – ziarna zdecydowanie większe od normalnego rozmiaru ziaren dla danego gatunku kawy.

 

Wysokość uprawy kawowców

Im wyżej rosną kawowce, tym ich owoce wolniej dojrzewają i tym więcej smaku oraz aromatu nabierają. Są również mniej narażone na ataki szkodników oraz zanieczyszczenia. Wysokość plantacji, z których pochodzi kawa, oznaczana jest na opakowaniu na kilka sposobów:

• SHG/SHB – skróty te oznaczają odpowiednio Strictly High Grown (wyłącznie wysoko rosnąca) lub Strictly Hard Bean (wyłącznie twarde ziarna). Takie symbole stosuje się w przypadku najlepszych, bo uprawianych najwyżej ziaren – plantacje zlokalizowane są co najmniej 1500 m n.p.m.
• HG/HB – oznaczenie High Grown (wysoko rosnąca) lub Hard Bean (twarde ziarna) przysługuje nasionom rosnącym nieco niżej, bo na wysokości 1000-1500 m n.p.m.
• SSB/SB – skróty oznaczające Strictly Soft Bean (wyłącznie miękkie ziarna) lub Soft Bean (miękkie ziarna) wskazują na uprawę kawowców na wysokości do 1000 m n.p.m. Powoduje to ich szybkie dojrzewanie, co decyduje o ich uboższym smaku i aromacie.

 

Sposób obróbki ziaren

Oznaczenia na kawie, takie jak washed lub natural, wskazują na metodę obórki nasion kawowca. Washed (lub wet) oznacza „na mokro” i polega na umieszczeniu owoców w wodzie oraz oddzieleniu miąższu od ziaren przez kamienne lub metalowe walce. Po lekkiej fermentacji i ponownym myciu ziarna suszą się na słońcu – zaparzony z nich napój charakteryzuje się wyraźną kwasowością. Metoda naturalna (dry) polega z kolei na suszeniu owoców na słońcu, co pozwala łatwo oddzielić miąższ od ziaren – takie kawy są słodkie, pełne owocowych aromatów. Połączeniem obu wspomnianych technik obróbki owoców kawowca są metody pulped natural oraz honey.

Kraj pochodzenia, data zbioru i palenia

O niepowtarzalnych walorach kawy decyduje w dużej mierze miejsce, w którym jest uprawiana – dlatego na opakowaniach znajdują się również informacje o kraju, regionie, a nawet plantacji, z której pochodzą ziarna. Na dobrych kawach powinna widnieć też data zbioru oraz palenia, a także stopień wypalenia sugerujący, jaka metoda parzenia pozwoli najpełniej wydobyć walory ziaren. Dodatkowym atutem są certyfikacje potwierdzające jakość zamkniętych w opakowaniu nasion.

Oznaczenia na kawach można łatwo rozszyfrować, więc warto kierować się nimi podczas zakupu. Ich znajomość pozwoli zaopatrzyć się w wartościowe ziarna nie tylko smakoszom, ale i początkującym amatorom czarnego naparu.